Afrikaanse stam

Zuid-Afrika is dan wel gekoloniseerd, maar gelukkig is er nog wat te zien van het 'oude' Afrika, waar de mensen in stammen bij elkaar woonden en 's avonds om het vuur dansten en elkaar verhalen vertelden. Jammer genoeg zie je dit niet zo vaak; in contact komen met een inheems-Afrikaanse stam is dan ook erg moeilijk.

Nu gebeurde het dan ook laatst dat ik, terwijl ik volledig in gedachten rondzwierf, plots tegen een Afrikaanse stam aan liep! Gelukkig heb ik snel nagedacht en een foto gemaakt, om dit met jullie te delen.

Klik voor de foto!

Krüger National Park

Eén van de dingen die je sowieso moet zien als je naar Zuid-Afrika gaat, is Krüger National Park. Dit is het grootste wildpark van Zuid-Afrika – met een oppervlakte gelijk aan die van Israël – en staat daardoor dan ook niet in verhouding tot de andere parken. Na wat snel rekenwerk hadden we bedacht dat afgelopen week de enige mogelijkheid was om te gaan (aankomend weekend is Pasen = druk en de week daarop gaan we naar Botswana voor de verlenging van ons visum). Vrijdagochtend vertrokken we dan ook met z’n vieren (Bindikt, Michiel, Stefanie en ikzelf) richting het oosten van Afrika, op ontdekkingstocht!

We hadden besloten niet de kortste route te nemen. Onderweg naar Krüger ligt namelijk de panoramaroute, met mooie uitzichten en leuke attracties. Zodoende reden we op de N12 richting Witbank, toen we voor de eerste keer de auto uit moesten: Bindikt en ik zouden namelijk contact hebben met de voorlichtingsdagen in Enschede en wat beelden doorsturen. Jammer genoeg was het een regenachtige dag, maar op een gegeven moment toch een leuk meertje gevonden om voor te gaan staan. Het was pas toen we allerlei mannen alleen in auto’s zaten zitten en naar ons zagen zwaaien dat we beseften waar we aangeland waren… Maar ach, de beelden gingen naar Nederland en het voorlichtingsteam heeft achteraf ook weer even kunnen lachen.

Wanneer we ter hoogte van Belfast (ja, je komt hier allerlei leuke plaatsnamen tegen: Belfast, Libanon, Alkmaar, Schagen, etc.) rijden, zegt Michiel opeens dat het lampje van de olie knippert. Ja hoor, weer eens een probleem(pje) met de auto: er zit een lek in het systeem. Bij de Shell volgooien met olie, maar het loopt er net zo snel weer uit. Daar zit je dan op zaterdagmiddag om vier uur. Geen paniek! Er zijn altijd wel mannetjes die zoiets kunnen maken. Via een Shell-medewerker bij het pompstation binnen no-time een garage geregeld, die na anderhalf uur werk het euvel (een defect o-ringetje) heeft gerepareerd. Om zeven uur komen we aan in Ladysburg, in een ontzettend mooie lodge (met ook een ontzettend mooie prijs).

De volgende dag vervolgen we onze mooie tocht, langs de Pinnacle, God’s Window (“too bad he closed his curtains,” aldus een beveiligingsmedewerker over de mist) en enkele watervallen die ook door de mist slecht te zien zijn. Al met al besluiten we om de route wat in te korten en naar Krüger te rijden. Onderweg komen we er echter achter dat alle lodges in Krüger volgeboekt zitten. Een wijziging in de plannen: braaien en overnachten buiten Krüger en dan de volgende ochtend snel het park in. Zo gezegd, zo gedaan: zondagochtend rijden we bewolkt (Gelukkig! Dan zijn de dieren actief!) Krügerpark in om een topdag te beleven. Van de Big Five zien we de olifant, de waterbuffel en de leeuw. Verder een cheetah, veel rooirokbokkies en ander ‘klein’ wild; gewoon even de foto’s kijken! De problemen met de ruitenwissers die we ’s ochtends hebben (doorgebrande zekering) zijn redelijk snel opgelost (zodra je niet de overzichtstekening een kwartslag draait…) en kunnen de pret van de dag niet drukken. Al met al kunnen we na een vermoeiend en zeer geslaagd weekend maandag weer terug rijden naar Potch.

Afrikaans

De laatste tijd hebben we ook weer veel gedaan. Afgelopen zaterdag zijn we naar het – indrukwekkende! – Apartheidsmuseum geweest en hebben we de Cradle of Humankind bezocht. Hoewel het bijzonder interessant is, is het moeilijk om er een stuk over te schrijven. Het zijn toch vooral indrukken die je niet vast kunt leggen op papier. Verhalen komen vast ook wel weer na het weekend, omdat we dan ons bezoek aan het Krügerpark hebben gehad. In plaats daarvan heb ik besloten om vandaag een stukje Afrikaans met jullie te delen!

Zoals iedereen waarschijnlijk wel weet stamt het Afrikaans (niet Zuid-Afrikaans!) af van het Nederlands. Deze afsplitsing is echter al vele jaren geleden. Er is in de tijd een hoop veranderd tussen de talen; naar mijn mening niet ten nadele van het Afrikaans: vaak weet zij de zaken veel treffender uit te drukken dan wij Nederlanders met onze geleende Engelse woorden.

Enkele woorden leer je al snel wanneer je in Afrika aankomt: môre betekent goedemorgen, baie is veel en ’n bietjie is een beetje. Het zijn ook woorden die je veel (baie) gebruikt in het Afrikaans. De volgende stap in het meesteren van de Afrikaanse taal zijn de werkwoorden: niet vervoegen, geen stam + t, gewoon werkwoorden. Ek loop, jy loop, hy loop, ons loop, jelle loop, hulle loop. Eenvoudig en er kan niets mis gaan. Weet je nog de stap te zetten om de juiste spelling te doen (vervang elke z door een s, vervang elke ij door een y, verklein elk woord door er –tjie achter te zetten), dan spreek je al vrij snel een behoorlijk woord Afrikaans. Toegegeven, je spreekt de taal nog niet perfect, maar de Afrikaners begrijpen je in ieder geval en zeggen dat jouw Nederlands op de een of andere snaakse manier beter te verstaan is…

Om het interactief te maken: een korte quiz. De antwoorden staan in het wit achter de vragen. Selecteer de tekst achter de woorden om het antwoord te zien!

Vertaal de volgende woorden naar het Nederlands:
- snaaks raar
- oulyk schattig
- varsity universiteit
- ystervark stekelvarken
- plaasjapie boerenkinkel
- nooi vriendin

Vertaal de volgende woorden naar het Afrikaans:
- Vrouwelijke parkeerwacht boetebessie
- Lift hysbak, hyssie
- Tekkel worshond
- Courgette murg-van-groente
- Sinaasappel lemoen
- E-maile-pos

En de bonusvraag voor tante Ine:
- laslappieskombers quilt (laslapwerk = quilten)